Roma İmparatoriçesi Theodora Kimdir?


Roma İmparatoriçesi Theodora; 1.Jüstinyen’in, Nika ayaklanması ile anılan eşidir. Theodora, kimi Romalı tarihçiler tarafından cinselliğin ve ihtirasın simgesi olarak görülürken; kimileri tarafından da muhteşem bir var olma mücadelesinin güçlü imgesi olarak tanımlanmıştır.

Theodora’nın Gençliği

Theodora ile Jüstinyen

Theodora ve Jüstinyen’in Ayasofya Müzesindeki İkonları

Theodora’nın gençliği hakkında kati bilgiler bulamadım kaynaklarda. Bilindiği kadarıyla babası bir donanma subayı idi, annesi ise pagan rahibesi. 3 kardeş olduklarına dair bilgiler var. Küçük yaşta babasını yitirince annesi bir başkasıyla evlenir ve üvey babası çocuklardan para kazanmalarını ister.

Theodora bu şekilde sirklerde çalışmaya başlar. Bazı Romalı tarihçilere göre cinselliğini kullanır hatta fahişelik yapar. Bir anekdot: Dansçıların, tiyatrocuların bulunduğu bu sokaklara Pornai deniyormuş. Malum kelimenin de buradan türediği söylenir. Neyse… Tüm söylentilere karşın onun evlenene kadar rahat bir cinsellik yaşadığı fakat evlendikten sonra sadık bir eş olduğu da vurgulanır.

Theodora bu dönemde ileride İmparator Jüstinyen olacak olan Flavius Petrus Sabbatius Iustinianus ile tanışır ve aşk yaşamaya başlarlar. İmparator olan amcası Jüstin’in özel muhafız ordusunda subay olan Jüstinyen, kendisine bir malikane dahi hediye eder.

Theodora ile Justinianos Evleniyor

Jüstinyen’in erguvani pelerini takmasıyla Theodora’nın da hayatı değişir. Aslında Roma yasalarına göre bir imparator, soylu olmayan kimselerle evlenemezdi fakat Jüstinyen özel bir yasa çıkararak bu engeli ortadan kaldırdı.

Böylece Ayasofya Kilisesi’nda yapılan bir törenle Theodora ve Jüstinyen evlenirler. Panayırların fahişe dansçısı, sadece Konstantinopolis’in değil tüm Roma’nın en önemli kadını oluyordu. Bu evlilikten sonra Jüstinyen, kendisinden 14 yaş küçük karısı nedeniyle İstanbullu aristokratların nefretini kazanır. Çünkü artık törenlerde, hor gördükleri bu aşağı tabakadan kadının ayaklarını öpmeleri gerekecekti…

Theodora ise alt sınıf bir insanın aksine çok kısa sürede saray hayatına uyum sağlayarak, asilzadelerden farksız bir şekilde protokolü benimseyecekti.

Theodora ve Nika Ayaklanması

Nika Ayaklanması adlı yazımda da belirttiğim gibi İmparatoriçe Theodora, Konstantinopolis’i terk etmek üzere olan

Theodora ve Mahiyeti

İmparatoriçe Theodora Mahiyeti ile Beraber

kocası Jüstinyen’i şu sözlerle ikna eder: “Jüstinyen, hiçbir sorun yaşamadan Konstantinopolis’i terk edebilirsin. Deniz hemen orada. Gemiler hazır, yeterince paran da var. Ama ülkeyi terk edersen, sürgünde yaşadığın günlerin birinde şu soruyu kendine sormayacak mısın: Ya kalsaydım? Ben hiçbir yere gitmiyorum. Benim inancıma göre erguvani imparatorluk pelerinini bir kez giyen bir daha çıkarmamalıdır. İnsanlar bana imparatoriçe demeyi bıraktıklarında, yaşamanın benim için anlamı kalmaz.”

Erkeklerden kurulu konsülün karşısında tüm geleneklere aykırı olarak konuşan bu kudretli kadın, sözlerini şöyle tamamlar: ”Her zaman eski atasözüne inanmışımdır: Erguvani pelerin kefenim olsun!”

Bilindiği üzere bu sözlerin ardından Jüstinyen isyanı bastırmaya karar verir ve tam 30.000 insanın kanı dökülür. Bazılarına göre katliam yalnızca, bir kadının iktidar hırsı yüzünden meydana gelmiştir. Onun yaşamını anlamı için, başka hayatlar son bulmuştur…

Yoksulların ve Kadınların Hamisi İmparatoriçe Theodora

14 yaş daha genç olsa da Theodora, eşinden evvel vefat eder. Jüstinyen ondan sonra başka bir kadınla evlenmek istemez. Tarihçilerin ve bürokratların düşüncelerine rağmen halk nezdinde gerçek bir iyilikseverdir.

Theodora ve Jüstinyen

Roma İmparatoriçesi Theodora ve İmparator Jüstinyen

Gençliğinde yaşadığı zorluklar nedeniyle kadınlara ve yoksullara her daim sahip çıkmıştır. Kadınlara ayrıcalıklar tanıması, yetim çocuklara sahip çıkması ve yoksulları doyurması için kocasını sürekli teşvik etmiştir. Hatta Jüstinyen’in kendisine verdiği malikaneyi bir manastıra çevirdiği ve kötü yola düşmüş kadınlara burada sahip çıktığı anlatılır.

Hatta Büyük Ayasofya’dan 5 yıl önce bugün Küçük Ayasofya Cami olarak anılan Sergios Bacchus Kilisesi’ni yaptırmıştır. 

Hürrem Sultan ile Benzerliği

Ben, Roma İmparatoriçesi Theodora ile Haseki Hürrem Sultan’ı ve yaşadıklarını biraz birbirlerine benzetiyorum. Şöyle ki:

  • İkisinin de gençliği yoksulluk içinde geçmiştir.
  • İkisi de genç yaşta kendilerinden büyük hükümdarlarla evlenmişlerdir.
  • İki hanım da tarihçiler tarafından hep tartışılmışlardır (iktidar hırsları, ölümlerdeki payları vb).
  • Farklı dönemlerde de olsa kadınlara ve yoksullara sahip çıkmış, hayır işleri yapmışlardır.
  • Ve hem Theodora hem Hürrem Sultan, İstanbul’da yaşamışlardır.

NOT: Evlilik töreni 2. Ayasofya’da yapılmıştır. Nika isyanında yanınca yerine bugünkü 3. Ayasofya inşa edilir.

Desteğinizi bekliyoruz:
[Toplam:4    Ortalama:3.8/5]

Bir yorum ekleyin

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir